Ειδήσεις και νέα του Αλίμου

Η ανακάλυψη της θεμέλιας λίθινης επιγραφής του I.N. Αγίου Παντελεήμονος στο Κτήμα Τραχώνων

Η ανακάλυψη της θεμέλιας λίθινης επιγραφής του I.N. Αγίου Παντελεήμονος στο Κτήμα Τραχώνων

Το κτήμα Τραχώνων επισκεφθήκαμε πριν λίγες ημέρες, με αφορμή μία εκπληκτική ανακάλυψη που δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά πρόσφατα. 

Η ανακάλυψη αφορά μία θεμέλια λίθινη επιγραφή, που αποδεικνύει – για άλλη μια φορά – την πλούσια και θαυμαστή ιστορία του Δήμου μας, του Δήμου Αλίμου.

Σύμφωνα με την  επιγραφή, τα ερειπωμένα θεμέλια ενός άγνωστου – σε πολλούς – Ιερού Ναού, που έχουν έρθει στο φως εδώ και αρκετές δεκαετίες και που βρίσκονται λίγα μέτρα από τον προαύλιο χώρο της οικίας των Γερουλάνων στον λόφο του Κτήματος Τραχώνων, είναι Ναού αφιερωμένου στον Άγιο Παντελεήμονα.

Συγκεκριμένα στην επιγραφή είναι χαραγμένο το κείμενο :

Ι. ΝΑΟΣ ΑΓ. ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝΟΣ ΕΙΣ ΤΡΑΧΩΝΕΣ ΧΩΡΙΟΝ ΑΘΗΝΩΝ ΚΑΤΑΘΕΣΙΣ ΘΕΜΕΛΙΟΥ Α' ΜΑΡΤΙΟΥ 1877 ΑΩΟΖ ΥΠΟ ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΚΟΜΝΗΝΟΥ ΥΙΟΥ Χ. ΚΟΜΝΗΝΟΥ ΚΑΛΦΑ ΚΤΗΤΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΟΥ ΤΑΦΟΥ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΕΩΣ [...] 1810 ΑΩΙ 

Το κτήμα Τραχώνων – τέως Γερουλάνου και νυν ιδιοκτησίας «The Mart-Σκλαβενίτης» – ανήκε στον Θεόδωρο Κομνηνό, ο οποίος αγόρασε το 1866, τα Τσιφλίκια Άνω και Κάτω Τραχώνων, από την τότε ιδιοκτήτρια Λουκία Λουριώτη.

Ο Θεόδωρος Κομνηνός υπήρξε γιος του πρωτομάστορα Χ. Κομνηνού, ο οποίος το 1810 οικοδόμησε τον καταστραφέντα – από πυρκαγιά – Πανίερο Ναό της Αναστάσεως του Κυρίου στα Ιεροσόλυμα, επί Πατριάρχου Πολυκάρπου. Ο Θεόδωρος Κομνηνός έκτισε το 1877 τον μικρό ναό του Αγίου Νικολάου στην Γλυφάδα, στη Λεωφόρο Βουλιαγμένης, που σώζεται μέχρι σήμερα.

Το ίδιο έτος και συγκεκριμένα την 1η Μαρτίου 1877, ξεκίνησε το κτίσιμο ενός άλλου Ναού, σχεδόν ίδιου από άποψη μεγέθους και αρχιτεκτονικής, στην κορυφή του σημερινού κτήματος Γερουλάνου, τον οποίο αφιέρωσε στον Άγιο Παντελεήμονα. Από αυτόν τον μικρό Ναό, σώζονται μόνο τα θεμέλια και η λίθινη επιγραφή που αναφέρουμε παραπάνω.

Σχετικά με αυτό το εκκλησάκι (του Αγίου Παντελεήμονος) στο κτήμα Τραχώνων, εικάζονται τα εξής : Ή δεν πρόλαβε ποτέ να αποπερατωθεί –καθώς ο Κομνηνός πέθανε το 1883 –ή κτίστηκε κανονικά, αλλά ενδεχομένως να γκρεμίστηκε από κάποιον σεισμό και να μην αναστυλώθηκε ποτέ. Ο Γεώργιος Γερουλάνος στο βιβλίο του «Το κουταλάκι όμως δεν έσπασε», (έζησε τα παιδικά του χρόνια σε αυτό το κτήμα στο οποίο η οικογένειά του ήρθε το 1918), αναφέρει ότι ο ναός του Αγίου Παντελεήμονος ήταν ήδη ερείπια εκείνη την εποχή.

Στη συνέχεια – πιθανόν – κάποιοι Αλιμιώτες του 20ού αιώνα (ή και συγγενείς του Κομνηνού) θέλησαν να δώσουν ζωή σε αυτή την «άτυχη» εκκλησία, που δεν σώθηκε – όπως το εκκλησάκι του Θεόδωρου Κομνηνού στην Γλυφάδα – και στην μεταπολεμική εποχή έκτισαν –πάλι στην κορυφή ενός άλλου λόφου στο Άνω Καλαμάκι– την σημερινή γνωστή εκκλησία του Αγίου Παντελεήμονος στο Άνω Καλαμακί.

Τέλος, ο Θεόδωρος Κομνηνός, αφιέρωσε την ίδια εποχή και μία φορητή εικόνα της Θεοτόκου, που σώζεται σήμερα στον Ναό των Εισοδίων Θεοτόκου Τραχώνων.

Στην επίσκεψή μας αυτή, στην οποία συμμετείχε και η γνωστή επιχειρηματίας του Αλίμου κυρία Λουϊζα Καλλιγά, μας ξενάγησαν ο πατήρ-Διονύσιος (Κατσούλης), ο οποίος έχει πρωταγωνιστήσει στους αγώνες για την προστασία του ιστορικού Ναού –και ο οποίος είναι και αρχαιολόγος– και τα μέλη της Εταιρείας Προστασίας και Αξιοποίησης Αρχαιοτήτων Αλίμου, Στέφανος Διαμαντής (Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Αλίμου), Χρήστος Αδαμόπουλος και Μηνάς Κασιτσέρες.   Τους ευχαριστούμε θερμά.

 

Ελισάβετ Μιτσού