Αναμνήσεις

Σπηλιές, νησάκια, ξέρες και γκρεμούς είχε η παραλία του Καλαμακίου πριν αρκετά χρόνια

Σπηλιές, νησάκια, ξέρες και γκρεμούς είχε η παραλία του Καλαμακίου πριν αρκετά χρόνια

Μία αναλυτική περιγραφή και φωτογραφίες της παραλίας του Καλαμακίου, έτσι όπως ήταν πριν αρκετά χρόνια, διαβάσαμε σε ένα απόσπασμα στο βιβλίο του Κωνσταντίνου Πικρού «Ένα λιμάνι που έφυγε». 

Ο συγγραφέας περιγράφει την παραλία από το Καλαμάκι μέχρι τον Παλαιό Άλιμο, τότε που η παραλία ήταν χωρίς τις παρεμβάσεις που έγιναν αργότερα και η οποία ήταν γεμάτη σπηλιές, νησάκια, ξέρες και γκρεμούς.

Γράφει ο Κωνσταντίνος Πικρός:

Ανατολικότερα του ΝΟΚ και ακριβώς πλάι στον Όμιλο, είχε παραμείνει μια ακτή προστατευόμενη από μια ξέρα.  Ανάμεσα στην ακτή και στην ξέρα έδεναν το καλοκαίρι βάρκες.

Μέχρι την δεκαετία του ’50 υπήρχαν στη παραλία πολλές ψαροταβέρνες. Εξ'ου και το παλιό τραγούδι που λέει: «και στο Καλαμάκι, πάμε για ουζάκι». Η διασημότερη από αυτές ήταν η ταβέρνα «Της Καλιωπάρας», που βρισκόταν μετά τις βίλλες του Λογοθετόπουλου και του Παπαστράτου.

Την δεκαετία του ’50 ο τότε Υπουργός Δημοσίων ΄Εργων Κ. Καραμανλής εφάρμοσε το δόγμα: «Κανένα κτίσμα μεταξύ του παραλιακού δρόμου και της θάλασσας».  Τότε κατεδαφίστηκαν όλες οι ταβέρνες εκτός από την Νεραϊδα του Λάιου.  Παρέμειναν επίσης οι δύο βίλλες πλάι στον ΝΟΚ.

Τότε κτίστηκαν στην παραλία τα τυποποιημένα μικρά αναψυκτήρια της Νίτσας και του Ζέφυρου.  Τότε τοποθετήθηκαν μετά τον Όμιλο και στην παραλία του Αλίμου, μεγάλες τσιμεντένιες ομπρέλες για να προστατεύονται οι λουόμενοι το καλοκαίρι από τον ήλιο.

Η πρώτη καλή αμμουδιά μετά τον Όμιλο ήταν πριν το ύψωμα του Ζέφυρου. Εκεί υπήρχαν τα κεντρικά λουτρά, που ονομάζονταν κοινώς «οι μπανιέρες του Γεμενάκη». Αυτές οι μπανιέρες γκρεμίστηκαν γύρω στο τέλος της δεκαετίας του ’50.

Το ύψωμα του Ζέφυρου κατέληγε σε γκρεμούς κάτω από τους οποίους υπήρχε μια στενή λωρίδα άμμου.  Κατά τις κρύες εποχές του έτους, οι γκρεμοί ζεσταίνονταν από τον ήλιο και προστάτευαν τους χειμερινούς κολυμβητές από τον αέρα. Ήταν και τόπος όπου σύχναζαν τα ζευγαράκια, χειμώνα και καλοκαίρι.

Στο τέλος των γκρεμών υπήρχε μέσα στη θάλασσα η ξέρα του Ζέφυρου.  Αυτή ήταν ένας σκέτος κώνος που έφθανε λίγο κάτω από την επιφάνεια και ήταν εξ ολοκλήρου καλυμμένη με στρείδια. Ήταν πολύ επικίνδυνη, αλλά δεν απασχολούσε κανέναν, γιατί ήταν σε απόμερη περιοχή, μέσα στον ορμίσκο και όλοι την γνωρίζαμε.  Όταν έγινε αργότερα η τουριστική πλαζ, μπαζώθηκε η περιοχή από τον Ζέφυρο μέχρι την ξέρα του και περιβλήθηκε με λιθορριπή.  Έτσι σήμερα η ξέρα του Ζέφυρου δεν υπάρχει πια.

Σε παλιό χάρτη της ακτής κατά Kaupert (1895) εικονίζονται δύο-τρία μικρά νησάκια εμπρός από τον Ζέφυρο, στο σημείο στο οποίο ήδη περιγράψαμε ότι υπήρχε μόνο μια μικρή ύφαλος.Την ίδια σειρά από σκοπέλους βλέπουμε και σε χάρτη της εγκυκλοπαίδειας Ελευθερουδάκη (1932). Προφανώς η διάβρωση της ακτής, μέχρι την εποχή μας, θα πρέπει να ήταν σημαντική.

Μετά το ρέμα του Ζέφυρου υπήρχε η ελεύθερη αμμουδιά του Αλίμου με τις τσιμεντένιες ομπρέλες της. Ακολουθούσαν τα λουτρά του Αλίμου (οι μπανιέρες του Αλίμου όπως τις ονομάζανε τότε) που γκρεμίστηκαν μέσα στην δεκαετία του ’60. Τα λουτρά του Αλίμου είχαν μια μεγάλη εξέδρα από μεταλλικό δικτύωμα και ξύλινο δάπεδο που επεκτεινόταν μέσα στη θάλασσα περισσότερο από όλες τις άλλες εξέδρες των λουτρών του Καλαμακίου. Ίσως η εξέδρα των λουτρών του Μπάτη (στο Παλ. Φάληρο) να ήταν μεγαλύτερη.

 

Επιμέλεια: Ελισάβετ Μιτσού